Sport en bewegen krijgen vaste plek in de ruimtelijke ordening

vrijdag 17 april 2026

Voor het eerst wordt sport, bewegen en spelen formeel onderdeel van de ruimtelijke ordening in Nederland. De Tweede Kamer stemde onlangs in met een motie die ervoor zorgt dat deze thema’s worden opgenomen in de uitvoeringsagenda van de Nota Ruimte. Daarmee verschuift een belangrijke grens: sport en bewegen zijn niet langer alleen een sociaal of gezondheidsvraagstuk, maar ook een ruimtelijke opgave. Voor gemeenten, ontwerpers en gebiedsontwikkelaars betekent dit een duidelijke opdracht: bij nieuwe wijken, herstructurering en verdichting moet vanaf het begin ruimte worden gemaakt voor bewegen.

De motie volgt op jarenlange inzet van de sportsector, met NOC*NSF en sportbonden als belangrijke aanjagers. Hun boodschap blijft hetzelfde: een leefbare wijk ontstaat alleen als sport en bewegen vanaf het begin meedoen in ruimtelijke keuzes. In de praktijk schuift die ruimte nog vaak naar achteren in het proces. Eerst komen woningen, infrastructuur en parkeren, daarna pas sport en spel. Daardoor komt beweegruimte steeds vaker onder druk te staan.

Wachtlijsten dwingen tot actie

Het ministerie van VWS werkt aan richtlijnen voor sport en bewegen in steden, dorpen en wijken. Gemeenten krijgen de oproep om die richtlijnen actief te gebruiken en sport vroeg in gebiedsontwikkeling mee te nemen.Die urgentie groeit. Onderzoek van het Mulier Instituut laat zien dat meer dan één op de vijf sportverenigingen in sterk stedelijke gebieden wachtlijsten of een ledenstop heeft. Landelijk gaat het om één op de tien verenigingen. Vooral kinderen en jongeren merken dat direct.

Voor de ruimtelijke praktijk ontstaat daarmee een duidelijke kans. Door sport en bewegen vanaf het begin mee te nemen in ontwerp en planvorming, ontstaat meer samenhang in de openbare ruimte. Dat vraagt om andere keuzes aan de voorkant. Niet schuiven met restruimte, maar bewust ontwerpen voor een leefomgeving waarin bewegen vanzelfsprekend is. Wijken waar spelen, sporten, ontmoeten en verplaatsen samenkomen in één ruimtelijk ontwerp.

Bron: NOC*NSF

Meer artikelen met dit thema

Bounce Cloud– het laagdrempelige beweegcluster

20 nov om 15:18 uur

De Bounce Cloud is een prikkelende beweegcluster die dient als speelaanleiding, speciaal ontworpen voor…

Lees verder »
descriptionArtikel

Hardlopers verdienen een eigen plek in de openbare ruimte

9 nov om 08:55 uur

Bij het ontwerpen van de openbare ruimte gaat de aandacht vaak naar lopen als vervoermiddel: veilig en snel van…

Lees verder »
flash_onNieuws

Kabinet trekt extra geld uit voor sportaccommodaties en beweegaanbod

28 okt om 15:42 uur

Het kabinet trekt in 2027 78 miljoen euro uit voor de Regeling Bouw en Onderhoud Sportaccommodaties (BOSA) en…

Lees verder »
descriptionArtikel

Terugblik MOVE24: op zoek naar het oerinstinct van buiten bewegen

27 okt om 08:13 uur

“De hele dag buiten in stamvorm, want dat is wie we zijn.” Met die wens opende dagvoorzitter Jacqueline Kerkhof…

Lees verder »

Magic Trailz brengt kinderen met augmented reality naar buiten

13 okt om 10:42 uur

Steeds meer kinderen brengen hun vrije tijd binnen door, achter een scherm. Voor Lars van Raaij en zijn…

Lees verder »

W&H brengt generaties samen in beweging met SamenFit

13 okt om 10:35 uur

Waarom zou alleen het kind spelen? Met SamenFit introduceert W&H een beweegconcept waarbij kinderen,…

Lees verder »

Spark – geeft spelen extra energie

13 okt om 10:19 uur

Een speelplek kan vol mogelijkheden zitten, maar echte waarde ontstaat pas wanneer kinderen worden verleid om…

Lees verder »

Moby Playground: de interactieve speelkoepel die mensen samenbrengt

13 okt om 08:39 uur

Een interactief speelveld van acht meter doorsnede, met in het hart een slimme speelkoepel die kinderen met…

Lees verder »