Loose parts: meer mogelijkheden voor de buurtsportcoach

Elk kind is anders. Daarom is het belangrijk dat er een gevarieerd aanbod is dat aansluit bij verschillende behoeften. Het huidige aanbod van buurtsportcoaches richt zich vaak op sportieve activiteiten met elementen als hard rennen, winnen en verliezen. Voor sommige kinderen werkt dat heel goed, terwijl anderen beter tot hun recht komen in een andere vorm van bewegen.  

Groter aanbod voor buurtsportcoaches 

Loose parts bieden buurtsportcoaches de kans om hun aanbod uit te breiden, stelt Pleun Schaeffer. “Naast de sportactiviteiten die ze organiseren, kunnen buurtsportcoaches met loose parts ook ruimte bieden aan vrij spel.” 

Die mogelijkheid is heel waardevol, vindt Schaeffer. “Wanneer kinderen meerdere opties hebben, is er meer uitdaging en blijven ze langer op een locatie. Daarnaast kan het een laagdrempelige manier zijn voor kinderen om later ook aan andere activiteiten mee te doen.”  

Sommige buurtsportcoaches zien loose parts niet direct als een middel om hun doelen te bereiken. Volgens Schaeffer vraagt dit vooral om een bredere kijk op bewegen. "Kinderen komen met loose parts ook volop in beweging. Het nodigt alleen uit tot een andere vorm van bewegen, waarin ontdekken, creëren en samenwerken centraal staan.” 

Meer voordelen 

Loose parts kunnen bovendien bijdragen aan meerdere doelen van buurtsportcoaches. Ze helpen om een gevarieerd aanbod te creëren dat verschillende kinderen aanspreekt en daarmee een grotere groep uit de buurt bereikt. Schaeffer benadrukt: "Kijk vooral naar wat het oplevert: kinderen die helemaal opgaan in hun spel, geconcentreerd bezig zijn, hun creativiteit ontwikkelen en samen nieuwe ideeën bedenken." 

Een extra voordeel is dat loose parts toegankelijk zijn voor vrijwel alle kinderen, ook voor kinderen met een beperking. Doordat er geen vaste spelregels of prestatiedoelen zijn, kan ieder kind op zijn of haar eigen manier deelnemen. Hierdoor ontstaat een inclusieve speelomgeving waarin kinderen met verschillende achtergronden, interesses en mogelijkheden samen kunnen spelen, ontdekken en plezier maken. 

Duurzaam 

Schaeffer benoemt ook het duurzaamheidsaspect. “Loose parts zijn meestal materialen die je hergebruikt. Denk aan buizen, takken, kartonnen dozen, dennenappels. Materialen die je om je heen vindt. Om goed te kunnen spelen hoef je niet allemaal plastic spul uit China te laten komen.” 

Omdat het, zoals de naam al zegt, om losse materialen gaat, hoeven ze niet te voldoen aan het WAS. Bovendien hoeven loose parts geen speelgoedkeurmerk te hebben. Dat  betekent wel dat een buurtsportcoach zelf de inschatting moet maken of het materiaal veilig genoeg is om ermee te spelen. Dat er geen splinters en scherpe randjes aan zitten. 

“In principe kun je alles gebruiken”, geef Schaeffer aan. “Je zult echter wel altijd een risicoanalyse moeten maken: met hoeveel kinderen heb ik te maken, is er een afgebakende plek of niet, heb ik overzicht? En welke materialen bied je wel en niet aan? Zorg dat de kinderen aanvaardbare risico's mógen nemen. Het gaat daarbij niet om kinderen blootstellen aan gevaar, zonder dat er speelwaarde in zit. Het gaat wel over kinderen uitdagen om zelf hun inschatting te maken en dat proces ondersteunen.”  

De filosofie achter loose parts is wat Schaeffer betreft het belangrijkst. “Je geeft kinderen de ruimte om te ontdekken, zonder ze te sturen. En dat is voor volwassenen best lastig, om met die bril te kijken.” Die hebben namelijk de neiging om in te willen grijpen, risico’s uit te sluiten. Daarnaast is er vaak de behoefte om ‘lummeltijd’ anders in te willen vullen, met meer concrete bezigheden. “Geef kinderen de ruimte om te spelen!”

Masterclass Loose Parts Play 

In november geeft Schaeffer een masterclass over loose parts play. Daarin verkennen deelnemers de filosofie achter loose parts play en zetten ze de eerste stappen naar een sterke visie, met aandacht voor de voordelen voor kinderen, het team en de organisatie. Ook gaan deelnemers actief aan de slag: welke materialen passen bij jouw speellocatie, hoe zorg je voor variatie en waar haal je de materialen vandaan? Daarnaast staat de eigen rol als begeleider centraal. Door te oefenen ervaar je wat je wel en juist niet doet om kinderen te ondersteunen bij loose parts play. Ten slotte komt veiligheid aan bod: de masterclass bespreekt veelvoorkomende bezorgdheden, de waarde van risicovol spel en hoe je dit in de praktijk kunt ondersteunen. 

Kijk hier voor meer informatie: Masterclass Let’s play! | Ruimte voor Bewegen