Sport helpt GALA-doelen behalen, maar verankering nog kwetsbaar

dinsdag 17 maart 2026

Sport en bewegen worden door veel gemeenten ingezet om doelen uit het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) te behalen, vooral voor een gezonde leefstijl en vitaal ouder worden. Uit recent onderzoek van het Mulier Instituut blijkt echter dat de structurele borging van deze inzet nog kwetsbaar is. Terwijl samenwerking toeneemt, blijven andere doelen zoals mentale gezondheid en gezonde leefomgeving minder concreet ingevuld.

In de gemeentepraktijk koppelen beleidsmakers sport en bewegen vooral aan de GALA‑doelen gezonde leefstijl en vitaal ouder worden, waar ze duidelijke kansen zien om actie te ondernemen. Dit sluit aan bij eerdere analyses van gemeentelijke plannen die aantonen dat deze thema’s het vaakst worden genoemd als koppelpunt voor sport‑ en beweegactiviteiten. Tegelijkertijd blijft de rol van sport bij het terugdringen van gezondheidsverschillen, versterken van de sociale basis en mentale gezondheid vaak minder expliciet beschreven, ondanks dat beleidsmedewerkers erkennen dat sport hiervoor waarde kan toevoegen.

Samenwerking en verbinding

Het GALA heeft de samenwerking tussen sportafdelingen en andere gemeentelijke domeinen zoals gezondheid en welzijn versterkt. Buurtsportcoaches spelen hierin een verbindende rol tussen uitvoering en bewoners, wat de integrale aanpak bevordert. Echter, omdat veel initiatieven tijdelijk worden gefinancierd vanuit GALA‑middelen, ontbreekt het op dit moment aan zekerheid dat succesvolle acties op de lange termijn blijven bestaan zodra de speciale financiering afloopt.

Verder blijkt uit de interviews en vragenlijsten onder beleidsmedewerkers dat samenwerking over domeinen heen niet altijd vanzelfsprekend is: bijvoorbeeld tussen sport en ruimtelijke ordening blijft de uitwisseling van plannen en concrete acties een knelpunt. Voor een meer duurzame impact op gezondheid en leefomgeving adviseren onderzoekers gemeenten om niet alleen de intenties te verbreden, maar ook de borging van sport‑ en beweeginzet structureel te verankeren in lokaal beleid.

Het volledige rapport lees je op de website van het Mulier Instituut >>

Meer artikelen met dit thema

descriptionArtikel

SportUtrecht start met ‘Duurzaam naar de sportclub’

2 dec 2025

Wat als autoritten naar de sportclub de uitzondering worden en fietsen of lopen de norm? Vanuit die overtuiging…

Lees verder »
flash_onNieuws

Nederlanders sporten in 2050 iets meer

21 nov 2025

In 2050 zal iets meer dan de helft van de Nederlandse volwassenen wekelijks sporten, een stijging ten opzichte…

Lees verder »
descriptionArtikel

Inspirerende speelideeën in de beweegvriendelijke leefomgeving

21 nov 2025

We vroegen enkele marktpartijen hun meest inspirerende speelidee van 2025 te sturen, een bijdrage aan de…

Lees verder »
descriptionArtikel

Van stadsplein naar speelplein: het Museumplein als plek voor iedereen

14 nov 2025

Wat ooit een klassiek stadsplein was, is vandaag een levendige ontmoetingsplek waar generaties samenkomen.…

Lees verder »
descriptionArtikel

In beweging met de Buurtsportcoach: Wouter Schouwenaar

14 nov 2025

Vanaf deze maand geven we in onze rubriek In beweging met de Buurtsportcoach een podium aan de professionals…

Lees verder »
flash_onNieuws

Te weinig inclusieve speelplekken: 1 op de 3 kinderen met een handicap blijft thuis

12 nov 2025

Meer dan een derde van de Nederlandse kinderen met een handicap speelt nooit op een speelplek in de buurt. Van…

Lees verder »
descriptionArtikel

Van beleid naar beweging: Sportkracht 12 als onmisbare schakel

3 nov 2025

Hoe breng je landelijk sportbeleid effectief naar de regio? Sportkracht12, het samenwerkingsverband van de…

Lees verder »
descriptionArtikel

Slim in de schaduw: buiten sporten en spelen in een veranderend klimaat

30 okt 2025

Buiten spelen, sporten en bewegen is gezond. Maar door klimaatverandering wordt het ook steeds warmer en…

Lees verder »