Sport helpt GALA-doelen behalen, maar verankering nog kwetsbaar

dinsdag 17 maart 2026

Sport en bewegen worden door veel gemeenten ingezet om doelen uit het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) te behalen, vooral voor een gezonde leefstijl en vitaal ouder worden. Uit recent onderzoek van het Mulier Instituut blijkt echter dat de structurele borging van deze inzet nog kwetsbaar is. Terwijl samenwerking toeneemt, blijven andere doelen zoals mentale gezondheid en gezonde leefomgeving minder concreet ingevuld.

In de gemeentepraktijk koppelen beleidsmakers sport en bewegen vooral aan de GALA‑doelen gezonde leefstijl en vitaal ouder worden, waar ze duidelijke kansen zien om actie te ondernemen. Dit sluit aan bij eerdere analyses van gemeentelijke plannen die aantonen dat deze thema’s het vaakst worden genoemd als koppelpunt voor sport‑ en beweegactiviteiten. Tegelijkertijd blijft de rol van sport bij het terugdringen van gezondheidsverschillen, versterken van de sociale basis en mentale gezondheid vaak minder expliciet beschreven, ondanks dat beleidsmedewerkers erkennen dat sport hiervoor waarde kan toevoegen.

Samenwerking en verbinding

Het GALA heeft de samenwerking tussen sportafdelingen en andere gemeentelijke domeinen zoals gezondheid en welzijn versterkt. Buurtsportcoaches spelen hierin een verbindende rol tussen uitvoering en bewoners, wat de integrale aanpak bevordert. Echter, omdat veel initiatieven tijdelijk worden gefinancierd vanuit GALA‑middelen, ontbreekt het op dit moment aan zekerheid dat succesvolle acties op de lange termijn blijven bestaan zodra de speciale financiering afloopt.

Verder blijkt uit de interviews en vragenlijsten onder beleidsmedewerkers dat samenwerking over domeinen heen niet altijd vanzelfsprekend is: bijvoorbeeld tussen sport en ruimtelijke ordening blijft de uitwisseling van plannen en concrete acties een knelpunt. Voor een meer duurzame impact op gezondheid en leefomgeving adviseren onderzoekers gemeenten om niet alleen de intenties te verbreden, maar ook de borging van sport‑ en beweeginzet structureel te verankeren in lokaal beleid.

Het volledige rapport lees je op de website van het Mulier Instituut >>

Meer artikelen met dit thema

descriptionArtikel

Tien koppelkansen voor een groenere, koelere en beweegvriendelijkere wijk

8 sep om 10:51 uur

Een beweegvriendelijke openbare ruimte hoeft niet alleen over bewegen te gaan. Door gezondheid, leefbaarheid en…

Lees verder »
descriptionArtikel

Woningbouw vraagt overal om meer ruimte voor sport

7 sep om 10:27 uur

Leiden zet breed in op sport, bewegen en spelen: met Vitality Clubs in vrijwel elke wijk, nauw contact met…

Lees verder »
descriptionArtikel

Als kleerscheuren niet meer mogen, is het game over

31 aug om 13:00 uur

Een kapotte broek. Vieze knieën. Een schaafwond omdat je nét iets te hard van die heuvel af ging. Voor…

Lees verder »
descriptionArtikel

Waarom meiden de openbare ruimte minder vaak gebruiken

26 aug om 08:00 uur

De openbare ruimte is niet voor iedereen even uitnodigend. Vooral meisjes en jonge vrouwen maken aanzienlijk…

Lees verder »
flash_onNieuws

Provincie Zuid-Holland zoekt beweeginitiatieven als waardevolle input voor gemeentelijk beleid

25 aug om 09:29 uur

Voor de vijfde keer gaat de provincie Zuid-Holland op zoek naar het Beste Beweeginitiatief en de Beste…

Lees verder »
descriptionArtikel

Maatschappelijke impact met wetenschappelijke vuistregels

30 jul om 08:29 uur

Twintig jaar geleden begon Rick Prins zijn onderzoek naar de beweegvriendelijke…

Lees verder »
flash_onNieuws

Buitenspelen blijft onderbelicht in coalitieakkoorden Drentse gemeenten

14 jul om 10:43 uur

Buitenspelen krijgt nauwelijks een plek in de coalitieakkoorden 2026-2030 van de twaalf Drentse gemeenten,…

Lees verder »
flash_onNieuws

Ruimte voor Bewegen digizine #2 2026 is live!

3 jul om 13:20 uur

Het tweede digitale magazine van Ruimte voor Bewegen van dit jaar is verschenen, met opnieuw een mooie…

Lees verder »