Trampolineparken, sport of spel?
Door: Jeroen Bos
In een tijdsbestek van enkele jaren hebben we voorbij zien komen: skateparken, natuurlijke speeltoestellen, speeltoestellen voorzien van elektronica, free-runtoestellen, fitnessapparaten, calisthenics en ga zo maar door. Sinds een jaar of drie wordt deze reeks vooralsnog (maar niet lang meer) afgesloten door de trampolineparken die in bijna elke gemeente uit de grond worden gestampt.
Grote zalen, oude sport- of fabriekshallen, alles wordt volgebouwd met trampolines. Niet alleen vloeren, maar ook de wanden worden er mee bedekt. Kinderen kunnen er urenlang plezier beleven. Ouders zitten erbij en kijken toe of gaan rustig enkele uren boodschappen halen.
Spannende attributen
Het eerste trampolinepark van deze uit de VS overgewaaide trend bestond uit een horizontaal veld en schuin tegen de wanden geplaatste trampolines. Tegenwoordig trek je daar geen bezoekers meer mee en moet je toch minimaal een foam pit, big-airbag, ninja court of allerlei andere spannende attributen hebben om nog interessant te zijn. De ontwikkeling van de trampolineparken gaat zo snel dat de regelgeving het niet bij lijkt te kunnen houden.
De eerste WAS-keuringen vonden nog plaats met de volledig ongeschikte norm EN1176 maar al snel schakelde het Keurmerkinstituut over naar een eisenpakket bestaande uit een mix van de Amerikaanse ASTM en de Britse BSI PAS 5000, aangevuld met een snufje EN1176. Echter geen van alle dekt de lading helemaal en daarom is NEN bezig ook een document te ontwikkelen. Omdat in Europa al een groep bezig is met de ontwikkeling van een norm ziet het ernaar uit dat de Nederlandse uitvoering vooralsnog een NPR (Nederlandse Praktijk Richtlijn) zal worden. Een minder zware variant van een norm.

Sport of spelen?
Deze NPR wordt ontwikkeld voor trampolineparken die voor sport gebruikt worden, en niet voor spelen. De NPR zal dus niet volledig te gebruiken zijn voor trampolineparken die onder het Warenwetbesluit Attractie- en Speeltoestellen vallen. Wanneer valt een trampolinepark onder het WAS? Het antwoord is eenvoudig: als erop gespeeld wordt. Bij verdere uitdieping van dit antwoord blijkt echter dat het niet helemaal zo gemakkelijk ligt. Want wat is spelen en wat is sport, en waar ligt de grens tussen deze beide activiteiten? Het is moeilijk maar niet onmogelijk een trampolinepark buiten het WAS te houden. Daarvoor moet in ieder geval aangetoond worden dat er nooit gespeeld wordt. Alleen al deze regel zorgt ervoor dat het meer theoretisch is dat er sport-trampolineparken in Nederland bestaan. De NVWA schept duidelijkheid op zijn site (1).
Verwarring in de markt
De afgelopen periode is een aantal trampolineparken door de NVWA verzegeld. Dit werd gedaan omdat bleek dat de parken niet het benodigde certificaat van goedkeuring hadden. Doorgaans controleert de NVWA niet actief alle parken maar gaat ze alleen langs als bijvoorbeeld een ongeval heeft plaatsgevonden of klachten zijn ingediend over de (on)veiligheid.
Trampolineparken waarin gespeeld wordt, en dat betreft 99 procent van de parken, vallen onder het WAS. Toch bestond het afgelopen jaar verwarring in de markt over de status van deze parken. Veelal werd gedacht dat er geen sprake van spelen maar van sport was. In dat laatste geval zou certificering volgens het WAS niet nodig zijn. En dat is de reden dat veel beheerders geen certificatie hebben aangevraagd met, in sommige gevallen, verzegeling tot gevolg.
In feite waren de trampolineparken er eerder dan de keuringscriteria. De keurende instanties zijn voor een voldongen feit geplaatst en snelheid was plots geboden. De noodzaak van het hebben van een eisenpakket maakte dat deze parallel aan de keuringen is samengesteld. Het eisenpakket kan echter de ontwikkelingen in de trampolineparken nauwelijks bijhouden. Zoals al eerder vermeld zijn trampolines alleen niet meer voldoende attractief en worden de meest fantastische elementen toegevoegd. Dat houdt ook in dat het eisenpakket voortdurend moet meegroeien met deze ontwikkelingen.
Veiligheid trampolineparken
Zowel de beheerders als de gebruikers moeten beseffen dat trampolines niet vergeleken kunnen worden met de doorsnee speeltoestellen als glijbanen en schommels. Het gebruik is totaal verschillend. Er zijn meer gebruikers tegelijkertijd, de te bereiken snelheden en valhoogtes zijn vele malen groter dan bij reguliere speeltoestellen. Een veilig gebruik van trampolineparken kan niet zonder goede instructies, zeer strak toezicht en, vanzelfsprekend, toestellen die volledig aan de strengste veiligheidseisen voldoen.
Een nieuwe trend
Een nieuwe trend dient zich inmiddels al aan. Terwijl Nederland nog druk is met de trampolineparken worden veel van deze parkenin Engeland – dit land loopt in deze ontwikkeling op ons voor - al weer verwijderd en ingeruild voor hal-vullende luchtkussens. We kunnen onze borst alvast nat maken.
Dit artikel is verschenen in BuitenSpelen 02/2019. Lees meer van BuitenSpelen in onze bibliotheek.

Bij het thema van dit artikel betrokken organisaties
Meer artikelen met dit thema
Nieuw kenniscentrum MOVE verbindt data, technologie en bewegen in Apeldoorn
2 jun om 09:23 uurIn Apeldoorn is kenniscentrum MOVE onlangs officieel van start gegaan, een initiatief waar onderwijs, onderzoek…
Groningen en Noordenveld delen lessen over de beweegvriendelijke wijk
27 mei om 13:54 uurHoe richt je de openbare ruimte zo in dat mensen daadwerkelijk meer gaan bewegen? En hoe zorg je dat wat werkt…
Jantje Beton presenteert meerjarenplan 'Onze droom voor 2035'
19 mei om 15:12 uurJantje Beton wil dat buitenspelen weer vanzelfsprekend wordt voor alle kinderen in Nederland. Met het nieuwe…
Ruimte voor de Jeugd bundelt essays over het recht op spelen
13 mei om 08:00 uurHoe zorgen we ervoor dat kinderen daadwerkelijk de ruimte krijgen om te spelen, op te groeien en zich gezond te…
Eindhoven zet jongerenwerk in tegen sportuitval
11 mei om 13:20 uurSteeds meer jongeren tussen de 12 en 18 jaar stoppen met sporten. School, bijbanen en een minder flexibele…
VitIndex helpt gemeenten hun sport- en beweegbeleid te versterken
1 mei om 11:42 uurGemeenten krijgen vanaf 1 september 2026 een nieuw hulpmiddel om hun sport- en beweegbeleid beter te…
Nieuwe leeromgeving zet bedrijventerreinen in beweging
24 apr om 13:54 uurNederlanders zitten gemiddeld 9,1 uur per dag. Een groot deel daarvan brengen we door op werkplekken die…
Digitale technologie in de beweegvriendelijke omgeving: kans of ruis?
22 apr om 10:28 uurDigitale technologie is inmiddels niet meer weg te denken uit de fysieke leefomgeving. Van interactieve…

Reactie toevoegen