Kwaliteit van leven van mensen vergroten

Frank van Dillen heeft een jarenlange ervaring als architect, als zorgconsultant in binnen- en buitenland, als innovator en als spreker op congressen. Vanuit zijn achtergrond als architect onderschrijft hij dan ook van harte de ontwerpstudie De Stad van de Toekomst, geïnitieerd door de BNA, de brancheorganisatie van architecten in Nederland. “Een breed consortium onderzocht een nieuwe en toekomstbestendige manier van stad maken.”  

Mix van wonen, spelen en werken  

Intergenerationele interactie was een van de thema’s in die studie. “In relatie met dat thema was een van de conclusies dat grote transities plaats gaan vinden in de openbare ruimte van onze steden. Bij inpassing van nieuwe infrastructuur moet er meer aandacht zijn voor het borgen van een hoge kwaliteit van de leefomgeving. Water en groen zijn belangrijke ingrediënten van de stad van de toekomst. 

Ook ontwerpen op nabijheid en maximale functiemenging met als doel te zorgen voor lokale structuren op de schaal van de wijk. Dit leidt tot grotere verbondenheid met de plek, een betere beloopbaarheid, meer sociale interactie en minder mobiliteitsbehoefte. Verder zal een slimme spreiding van activiteiten door de tijd gefaciliteerd dienen te kunnen worden. Dit gaat bijvoorbeeld gepaard met een ander eigendom van de ruimte. Er gaan nieuwe mengvormen van publiek en privaat ontstaan met als doel de stad ‘te delen’ ten gunste van sociale inclusiviteit. De opbrengst is een mix van wonen, spelen en werken.”  

Beleid 

De voorstelbaarheid van inclusiviteit is een aspect, maar de realiseerbaarheid is nog wat anders, zegt Van Dillen: “Het ontwikkelen van beleid voor de toekomst is een continu iteratief proces waarbij werkende weg nieuwe oplossingen ontstaan. Flexibiliteit en betrokkenheid van verschillende partijen is daarbij de sleutel. En er zijn nieuwe vormen van beleid nodig.” 

Tramkade 

Hoe zo’n proces verloopt en wat dit op kan leveren heeft Van Dillen ervaren in zijn eigen werkomgeving. Met zijn bureau DVA Dementia Village ® Associates  is hij gevestigd op de Tramkade in ’s-Hertogenbosch. Hier wordt onder andere door de Stichting De Conceptenbouwers, in samenwerking met Buro Kade, de stad van de toekomst gemaakt, zegt Van Dillen. “Het Stadmaken gaat hier niet alleen over het vormgeven van de openbare ruimte, maar vooral over het circulair ontwerpen met culturele waardes, sociale structuren en economische bedrijvigheid. De stad als een altijd bewegend en veranderend systeem dat nooit af is. De Tramkade was een verlaten industriegebied maar is nu een plek waar bedrijvigheid heerst, waar projecten en festiviteiten gepland worden, waar sociale interactie een vast onderdeel is van de programmering en waar oud en jong terecht kunnen.” 

Lessons learned 

Over de lessen uit de transformatie van de Tramkade en van projecten waar hij bij betrokken is, zegt Van Dillen: “Zorg voor maximale participatie en wijs een regisseur aan, bijvoorbeeld een woningcorporatie, een maatschappelijk gebiedsontwikkelaar of misschien een zorgorganisatie. De overheid moet hierbij een faciliterende taak hebben: in de vorm van beheer van openbare ruimten, veiligheid waarborgen, flexibele bestemmingsplannen, sturen op mogelijkheden en kansen in plaats van benoemen van de onmogelijkheden en het risico elimineren.” Van Dillen benadrukt dat regievoering moet borgen dat er in de wijk niet alleen eenmalige vluchtige ontmoetingen zijn maar dat deze positieve ontmoetingen duurzaam worden onderhouden. “Met als doel het tot stand brengen -en houden- van een buurt met sociale- en intergenerationele infrastructuur. Dit heeft naast een positief sociaal effect, mogelijk ook een positief effect op (zorg)kosten in de toekomst.” 

Dit artikel is verschenen in BuitenSpelen 03/2020, thema intergenerationeel spelen. Lees deze editie gratis in onze online bibliotheek. 

Wil je tweewekelijks op de hoogte gehouden worden van de ontwikkelingen rondom spelen, inspectie, speelplekken en onderhoud? Abonneer je dan op onze gratis nieuwsbrief >>