Buitenspelen is van onschatbare waarde

Bron: Jantje Beton

Sabine: “Buitenspelen is goed voor de ontwikkeling van een kind. Hierbij is het van belang dat kinderen kunnen buitenspelen op een veilige, publieke speelruimte die ook gericht is op kinderen. Helaas wordt een publieke ruimte schaarser en drukker. Door verdichting is er steeds minder ruimte om vrij te spelen, te ontmoeten en te recreëren.” Maar hoe kun je een publieke ruimte zo kindgericht mogelijk inrichten? En waarom zou je dit doen? Sabine deelt drie belangrijke redenen!

Waarom is buitenspelen zo belangrijk?

Sabine: “Spelen heeft een positieve invloed op de motorische- en cognitieve ontwikkeling van kinderen. Maar, en dat vinden we bij Kind & Samenleving belangrijk om te benoemen, spelen heeft ook een grote invloed op hun sociale en persoonlijke ontwikkeling. Zo leer je bijvoorbeeld hoe je met elkaar omgaat tijdens het samen spelen en ook om voor jezelf op te komen. Tijdens het spelen dagen kinderen zichzelf ook uit: ‘durf ik over die grote plas te springen?’ En als dat niet lukt, leren ze ook met risico’s omgaan. Ze leren om creatieve oplossingen te bedenken, door bijvoorbeeld een stoel te gebruiken om in de boom te klimmen. Je leert de natuur kennen, je ontdekt tijdens het spelen wat je goed kan en graag doet, je maakt eigen beslissingen en je leert veerkracht te ontwikkelen (een bui houdt een kind niet tegen om buiten te spelen).”

Ontwerpen van een publieke (speel)ruimte

Bij het ontwerpen van een publieke ruimte wordt vaak niet als eerste aan kinderen gedacht. “Toch is dit een belangrijke groep die de publieke ruimte veel gebruikt. Kindgericht ontwerpen van een publieke ruimte betekent dat je rekening houdt met de uitdagingen en gebruik van kinderen en jongeren van de publieke ruimte”, zegt Sabine. “Zij gebruiken de publieke ruimte op een heel andere manier dan volwassenen. Zijn er genoeg speelplekken? Zijn er toffe hangplekjes waar kinderen en jongeren kunnen chillen zonder dat ze lastiggevallen worden? En zonder dat ze anderen lastigvallen? Is het voor kinderen eenvoudig, leuk en veilig om zelf naar de winkels te wandelen om een broodje te kopen of met vriendjes af te spreken? Kortom: een goede kindgerichte publieke ruimte is er één waar kinderen zichzelf kunnen zijn, waar het veilig genoeg is en waar er genoeg te beleven is.

Grote of kleine speelplek

“Klassiek denken we bij een speelplek aan een speelpleintje met speeltoestellen, maar dat kan net zo goed een kleine spelprikkel zijn op de stoep, waar kinderen bijvoorbeeld kunnen hinkelen”, zegt Sabine. “Of trappen waar je op kan zitten, skateboarden, hinkelen en spelen. Een speelplek hoeft er niet per se als een speelplek uit te zien, als je kinderen maar genoeg (speel)ruimte geeft om hun eigen fantasie te gebruiken.”

Drie redenen om werk te maken van een kindgerichte publieke ruimte:

Eigen publieke speelplek
Niet alle publieke ruimtes zijn voor zowel jong als oud ingericht. Sabine: “Volwassenen kunnen in principe overal naar toe als ze dat willen. Voor jongeren en kinderen is dit niet het geval. De ruimte is voor hen niet of minder toegankelijk en niet altijd veilig genoeg. Het is daarom erg belangrijk dat kinderen een publieke ruimte te geven die zo gecreëerd is dat het voor jongeren en kinderen een veilige, eigen speelplek wordt waar ze zelfstandig kunnen spelen. Kinderen en jongeren maken immers ook op een andere manier gebruik van een publieke (speel)ruimte dan volwassenen.”

Betrek kinderen en jongeren bij het ontwerp
Het is belangrijk dat kinderen en jongeren betrokken worden bij de inrichting van de publieke ruimte. “Laat ze nadenken over een publieke ruimte en laat ze mee ontwerpen. Zij geven doorgaans een frisse kijk op de ruimte, vanuit hun gebruikservaring en hun meer kwetsbare positie, en minder vanuit belangenbehartiging”, vertelt Sabine.

Samen werken aan oplossingen
Werken aan een kindgerichte publieke ruimte nodigt uit om over de verschillende beleidsdomeinen en diensten van de gemeente samen te werken aan oplossingen. Sabine: “Er is niet één dienst van de gemeente verantwoordelijk om na te denken over kindgerichte speelplekken en dit op de agenda te zetten. Het is juist de kracht als alle diensten zich buigen over dit onderwerp en elk vanuit hun expertise kindgerichte, publieke ruimtes creëren dat op alle fronten voldoet, zoals veiligheid, openbare orde, gezondheid en natuur.”