Samen zorgen dat bewegen vanzelfsprekend wordt

MOVE24 startte met een spetterende opening door wereldkampioen freestyle voetbal Jasmijn Janssen en een warm welkom namens gemeente Almere, provincie Flevoland en sportservice Flevoland door Marc Hanou. Hij is concerndirecteur Ruimtelijke Ordening, economie en mobiliteit bij gemeente Almere. Het inhoudelijke programma begon met een keynote van Thijs van Spaandonk. Hij is sinds april voorzitter van het College van Rijksadviseurs. Hij deelde zijn visie op een toekomstbestendige leefomgeving. Hij pleit voor meer aandacht voor de kracht van lokale gemeenschappen en het benutten van bestaande stedelijke plekken. Volgens Van Spaandonk leven we ‘in een tijd van zowel schaarste als overvloed’, met een tekort aan ruimte en middelen, maar een overvloed aan kennis, menskracht en creativiteit.

Als inspirerend voorbeeld noemt hij Tokio, een extreem dichte stad die toch ontspannen aanvoelt dankzij een cultuur van aanpassing en tolerantie. Die houding zou volgens hem ook in Nederland meer ruimte mogen krijgen. Bewoners, ondernemers en kunstenaars zijn stedenbouwkundigen van hun eigen leefomgeving”, aldus Van Spaandonk.

Na het plenaire gedeelte konden de bezoekers de hele dag genieten van een in festivalopzet geordende reeks aan opties. Er stonden walkshops, masterclasses, inspiratiesessies en nog veel meer op het programma. Zo konden de bezoekers meer te weten komen over de gezondheidsscan van Sweco, met Roel van Boekel van NOC*NSF in gesprek over hoe we de jeugd aan het sporten krijgen en houden of op excursie naar het Cascadepark in Almere. Ook was er aandacht voor het project Gezonde Buurten, een initiatief van IVN Nederland, Jantje Beton en JOGG. Op de Playground was de hele dag ruimte voor netwerken, catering en de partners van het congres die in gesprek gingen met de deelnemers.

Jubileum Ruimte voor de Jeugd

Ruimte voor de Jeugd, het interdisciplinaire platform voor spel en speelruimte voor kinderen en jongeren, vierde op MOVE24 haar 25-jarig jubileum. Pauline van der Loo en Ilse van der Put namen de deelnemers van de aftrapsessie mee in de diverse sessies die de Ruimte voor de Jeugd door de dag heen verzorgden. Er was onder meer aandacht voor samenspel en voor de BOSS-visie.

Dat bewegen een belangrijk onderdeel is van ons bestaan, is wel duidelijk. Dit gebeurt vaak georganiseerd in de openbare ruimte, maar tegenwoordig ook steeds vaker ongeorganiseerd. In veel steden ontstaan op straat plekken waar jongeren bewegen, sporten en zich creatief uiten: van skateparken en freerunning tot street art en dancebattles. Deze vormen van straatsport en -cultuur dragen bij aan ontmoeting, creativiteit en gezondheid, maar roepen soms ook vragen op: hoe onderscheid je sport van kunst, en hoe zorg je dat beleid en voorzieningen aansluiten bij de praktijk?

In hun sessie over dit onderwerp namen Sander Baartmans en Kasper Jongejan deelnemers mee in wat werkt bij het stimuleren van activiteiten, het inrichten van faciliteiten en het ontwikkelen van passend beleid. Aan de hand van drie praktijkvoorbeelden, waaronder het inspirerende District 13 in Almere, lieten ze zien hoe de juiste combinatie van hardware (de plek), software (het aanbod) en orgware (organisatie en beleid) kan leiden tot meer betrokkenheid, zichtbaarheid en participatie in straatsport en -cultuur.

Gedrag veranderen met een rol tape

In de afsluitende keynote deelde Dirkje van der Ven haar inzichten over gedragsverandering. Voor haar afstudeerscriptie observeerde ze het gedrag rondom een wegafzetting en experimenteerde ze met interventies om de acceptatie van de afzetting te vergroten. Ze ontdekte dat zelfs kleine aanpassingen, zoals het plaatsen van tape om fietsers te geleiden of het plaatsen van een met humor gevulde tekst, effectief kunnen zijn: "Zelfs met een rol tape kun je gedrag veranderen."

Van der Ven benadrukte ook het belang van het begrijpen van de onderliggende drijfveren van gedrag, zoals ze het zelf verwoordde: “Als je gedrag begrijpt, kun je het ook veranderen.” Ze legde uit dat gedragsverandering niet alleen draait om kennisoverdracht, maar ook om het inspelen op automatische processen in het brein en het creëren van de juiste context.

Haar boodschap was duidelijk: succesvolle gedragsverandering vereist een holistische benadering, waarbij inzicht in menselijk gedrag centraal staat. “Als je dus wilt dat mensen meer gaan bewegen, moet je ervoor zorgen dat die keuze logisch wordt. Mensen zijn soms lui en kiezen vaak voor de makkelijkste weg. Zorg er dan ook voor dat je dit faciliteert, en dat bewegen de vanzelfsprekende route wordt.”

Voordat de deelnemers aan de borrel konden was het woord nog aan Bas Maes, gedeputeerde van de provincie Noord-Brabant. Zijn provincie kan namelijk niet wachten om in 2026 de deelnemers aan de derde editie van MOVE24 te ontvangen. “Tot volgend jaar en houdoe!”